Kök Türk ve Uygur ça¿¿ndaki Mo¿ol as¿ll¿ halklar¿

Yapm¿¿ oldu¿umuz bu kitap çal¿¿mas¿nda M.S. 552-840 y¿llar¿ aras¿nda yaklä¿k üçyüz sene devam eden Kök Türk ve Uygur Devletleri dönemindeki Mo¿ol as¿ll¿ halklar¿n men¿ei ve tarihini inceledik. Ayr¿ca Juan-juan Devleti¿nin çökü¿ü ve halk¿n¿n dä¿l¿¿¿ ile birlikte daha sonraki Mo¿ollar¿n bulundu¿u bölgeleri, siyasi ve sosyal hayatlar¿, ekonomik, kültürel durumlar¿n¿ belirlemeye çaba gösterdik. Sonraki Mo¿ol kabilelerinden K¿tan, Hi (Tatab¿), Tu-yü-hunlar¿n, Tung-hu ve Hsien-pi neslinden geldikleri kesindir. Tarihteki Shi-wei kabilelerinin ço¿u ise Mo¿ol as¿ll¿, yani Tung-hu ve Liao Hsi Hsien-pi soyundand¿r. Baz¿ küçük kabile ve boylar da Tunguz ve Ting-ling (T¿ie-le) neslinden gelmektedir. Bunun yan¿s¿ra bilindi¿i gibi, Tatarlar¿n etnik men¿ei meselesi hâlâ ilim dünyas¿nda tart¿¿¿lmaktad¿r. Orkun Kitabeleri¿nde Tatarlar kar¿¿m¿za Otuz Tatar ve Tokuz Tatar biçimlerinde ç¿kar. Buna bäl¿ olarak çal¿¿mada biz, Tatar ad¿n¿n Juan-juan hükümdar¿ Datan¿¿n isminden geldi¿ini vurgulamak ve onlar¿nda Juan-juanlar gibi eski Mo¿olca konu¿an Tung-hular¿n soyundan olduklar¿n¿ ortaya koymaya gayret ettik.