Europese alternatieven

Hoewel het aanvankelijke doel van de Europese Unie om de grondslagen te leggen voor een "steeds hechter verbond" van de volkeren van Europa werd gezien als een antwoord op nationalisme, heeft haar top-down benadering van integratie niet het broodnodige Europese publiek gecreëerd om het bestaan van haar instellingen te ondersteunen. In de natiestaat genieten instellingen legitieme macht omdat de band tussen een staat en zijn volk tot uitdrukking komt in nationalisme en nationale identiteit. Het is niet alleen deze sterke band die de legitimiteit van de EU in de weg staat, maar ook de afwezigheid van een EU-equivalent dat daarmee kan wedijveren. Het zoeken naar zo'n equivalent kan op het juiste moment komen, aangezien de natiestaat door globalisering en massamigratie van bovenaf en van onderaf onder druk staat. In theorie zou de EU dit in haar voordeel kunnen gebruiken door een alternatief te bieden. Dit boek onderzoekt het potentieel van vijf concepten waarop een EU-equivalent van nationalisme of nationale identiteit gebaseerd zou kunnen zijn: supranationalisme, postnationalisme, transnationalisme, multiculturalisme, regionalisme. De concepten worden in de praktijk geanalyseerd aan de hand van een casestudy over Nederland, waaruit zal blijken dat hun historische betekenis van invloed kan zijn op de kansen van de EU.