De Europese Unie en de communisten: het beleid van de PCI en de PCP

In Italië en Portugal maakte het instellen van een democratisch bewind deel uit van de strategie van de twee communistische partijen, die een brede basis hadden in de arbeidersklasse. De stagnatie van de zelforganisaties van de arbeidersklasse en het einde van de processen van sociale levendigheid leidden tot democratische normaliteit en de internationalisering van de economieën, waardoor deze werden geliberaliseerd. Isolatie was de eerste nederlaag van de twee CP's in de nationale regeringen, en de andere was de onmogelijkheid om verder te gaan met de strategie van hervormingen in de richting van socialisme. Het praktische en ideologische bankroet werd nog verergerd door het politieke bankroet op de rand van de realisatie van de EU en in het licht van de terminale crisis van internationaal communistisch links, toen de PCI besloot zichzelf te ontmantelen en de PCP doorging met haar orthodoxie.